Uroczystości tych tragicznych wydarzeń  rozpoczęły się  o godz. 9.00 dnia 13 04. 2026 roku mszą świętą w Bazylice pw. Narodzenia NMP w Chełmie. 
       Po mszy świętej delegacje złożyły wieńce i wiązanki przy Mauzoleum na Górze Chełmskiej. 
       W obchodach udział wzięli chełmscy parlamentarzyści, przedstawiciele władz samorządowych, organizacji pozarządowych i kombatanckich, służb mundurowych, delegacje chełmskich instytucji i szkół oraz liczni mieszkańcy miasta i okolic.
      Chełmskie Środowisko Żołnierzy im. 27 Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK reprezentowali: Andrzej Owczarek – prezes wraz z Ewa Dąbska, Anna Kowalczyk, Stanisław Sawosz i Mariusz Knap.
       Zbrodnia katyńska to dramat, który wydarzył się w ciszy lasów, z dala od świadków, w ukryciu przed światem. To masowe mordy dokonane wiosną 1940 roku przez radzieckie NKWD – (Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych) to radziecka policja polityczna i służba bezpieczeństwa funkcjonująca w latach 1934–1946. Była głównym narzędziem stalinowskiego terroru, odpowiedzialnym za masowe zbrodnie, deportacje i represje. 
Ofiary to ok. 22 000 Polaków, głównie oficerowie Wojska Polskiego, policjanci, lekarze, profesorowie, prawnicy, inteligencja – ludzie, którzy byli nadzieją i siłą Polski – zostali zamordowani tylko dlatego, że byli wierni Ojczyźnie i jej wartościom. Była to próba zniszczenia nie tylko ludzi, ale i ducha narodu.
Decyzję o zbrodni podjęły 5 marca 1940 roku najwyższe władze ZSRR z Józefem Stalinem na czele. Decyzja miała na celu zniszczenie polskich elit uniemożliwiając odrodzenie się niepodległego państwa polskiego. Sowieci postrzegali polską inteligencję i kadrę oficerską jako  „wrogów ludu”. 
Główne miejsca egzekucji to las Katyński, Miednoje, Charków czy Bykownia. 
Polacy byli przetrzymywani w obozach jako jeńcy, następnie byli potajemnie wywożeni do lasów, tam rozstrzeliwano ich strzałem w tył głowy, bo ta metoda egzekucji dawała największą pewność natychmiastowego uśmiercenia. Taką technologię zbrodni opracował mjr Wasilij Błochin, jeden z głównych organizatorów mordu. Chowano ich w masowych grobach. 
A potem przyszły lata milczenia i kłamstwa, które miały zatrzeć prawdę.
Dopiero 13 kwietnia 1990 r. ówczesny przywódca ZSRS Michaił Gorbaczow podczas wizyty prezydenta RP Wojciecha Jaruzelskiego w Moskwie przekazał stronie polskiej dokumenty potwierdzające odpowiedzialność sowiecką, że zbrodni dokonało NKWD. W związku z tym, dzień 13 kwietnia obchodzony jest w Polsce jako Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej na mocy uchwały Sejmu RP z listopada 2007 roku, a pierwsze oficjalne obchody odbyły się w 2008 roku.

       Katastrofa Smoleńska (10 kwietnia 2010 roku) choć wydarzyła się na oczach współczesnego świata, również pozostawiła po sobie ogrom bólu i wiele pytań. W jednej chwili Polska utraciła 96 najważniejszych osób w państwie, w tym Prezydenta Rzeczypospolitej, jego Małżonkę oraz wielu wybitnych przedstawicieli życia publicznego. Lecieli, by oddać hołd ofiarom Katynia – by stanąć w prawdzie i pamięci. Ich śmierć stała się kolejnym dramatycznym doświadczeniem wspólnoty narodowej. Do dziś budzi spory i różne opinie na temat jej przyczyn i nie wszystkie kwestie zostały jednoznacznie rozstrzygnięte.